Impact

door Willemijn Cerutti

 

ALICIA, de indringende documentaire over een meisje dat al zeven jaar in kindertehuizen wacht op een pleeggezin of gezinshuis, zal met steun van Cerutti Film, AEF en VNG worden vertoond in alle Nederlandse gemeenten, verdeeld over 42 zorgregio’s. Aansluitend vinden gesprekken plaats tussen gemeentelijke beleidsmakers en lokale jeugdzorgprofessionals, die moeten leiden tot een positieve verandering voor kinderen met chronisch trauma. ALICIA won de Special Jury Award for Dutch Documentary 2017 op het documentaire filmfestival IDFA, trok meer dan een half miljoen kijkers op NPO2 en bracht een ongekend aantal reacties teweeg op social media en Stichting Korrelatie.

Producent Willemijn Cerutti en regisseur Maasja Ooms begonnen in oktober 2017 een samenwerking met twee partners: Frank Candel van Andersson Elffers Felix (AEF), expert in verander-management binnen de zorg, en Jan Menting, ambassadeur Zorglandschap Jeugd (in opdracht van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), Ministerie Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Branches in de jeugdhulp). Candel en Menting zijn begonnen met een lobby om jeugdzorgprofessionals en beleidsmakers te verbinden en gezamenlijk te werken aan een oplossing voor kinderen zoals Alicia.

De film brengt alle betrokkenen naar eenzelfde gevoelsniveau, dichtbij de problematiek. In plaats van gesprekken over wat is misgegaan en wie wat fout heeft gedaan, is de inzet om met elkaar te bekijken hoe een constructieve beweging voorwaarts kan worden gemaakt. De intentie daartoe is bij alle partijen aanwezig.

Als eerste stap vond na een IDFA-vertoning van ALICIA een aansluitend gesprek plaats met 200 jeugdzorg-professionals, voorgezeten door Frank Candel. Op de vraag of deze film gemaakt had mogen worden in verband met de privacy van een kwetsbaar meisje kwam, naast begrijpelijke twijfel, ook een duidelijk bevestigend antwoord. Niet alleen van Hans Jagers (Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd) en ervaringsdeskundige pleegouders, maar vooral ook van begeleiders en verantwoordelijken rondom Alicia zelf. (Zie ook het directors statement van regisseur Maasja Ooms).

Sinds de decentralisatie in 2015 is elke gemeente als financier verantwoordelijk voor deze kinderen. Nu, na bijna drie jaar, heeft het hoge prioriteit om bij te sturen, en de voordelen van deze decentralisatie ook voor deze doelgroep mogelijk te maken. Voor de doelgroep chronisch getraumatiseerde kinderen is urgente en structurele hulp nodig. Daarnaast is regionale samenwerking nodig in die gevallen waar gemeentes het benodigde budget voor deze kinderen niet kunnen dragen.

Er wordt al ontzettend lang gezocht naar een betere oplossing voor deze kwetsbare doelgroep. De bureaucratie is stroperig, visies staan tegenover elkaar, partijen voelen zich vaak in het defensief. De taak van Jan Menting om verbinding te zoeken tussen VNG, het Ministerie van VWS en zorgaanbieders is daarom zeer belangrijk.

De volgende intentie, onderschreven door VNG, VWS en de aanbieders (Jeugdzorg Nederland en GGZ Nederland, Gehandicaptenzorg Nederland en Orthopedagogische Behandelcentra Nederland) werd door Willemijn Cerutti uitgesproken tijdens de Award Ceremony van IDFA op 22 november 2017:

"Er wordt geschat dat er 1000 Alicia’s zijn in Nederland. Deze chronisch getraumatiseerde kinderen worden ‘uit het systeem gehaald’ omdat het huidige systeem is gericht op tijdelijke behandeling terwijl ze structurele, permanente behandeling en begeleiding nodig hebben. Voor deze kinderen zal ruimte moeten komen voor ‘out of the box’ oplossingen. Er zullen besloten vertoningen van ALICIA plaatsvinden in de gemeenten, die verdeeld is in 42 zorgregio’s. Aansluitend vindt er een gesprek plaats tussen beleidsmakers binnen de gemeenten en lokale jeugdzorgprofessionals, om te komen tot een betere samenwerking voor chronisch getraumatiseerde kinderen zoals Alicia in hun regio. De eerste vertoning begint morgen”.

Elk kind heeft een eigen complexe hulpvraag en oplossingen dienen maatwerk te zijn. Vraag en aanbod wordt hier omgedraaid: dat wat het kind nodig heeft zal naar het kind toe moeten komen. Niet andersom, zoals nu gebeurt. Een systeem dat kinderen uit huis plaatst zal met een beter alternatief moeten komen dan het steeds verplaatsen van kinderen zonder perspectief op een thuis.

Cerutti Film organiseert daarnaast een serie publieke debatten in samenwerking met Het Vergeten Kind om voeding te geven aan onorthodoxe ideëen van jeugdzorgprofessionals. Op de agenda pagina wordt de maatschappelijke weerslag gemonitord. De eersten staan gepland op 19 december 2017 en 17 januari 2018 in Pakhuis de Zwijger.